ادامه مطلب

گاه كتاب‌هاي نفيس و ارزشمند را پادشاهان به يكديگر هديه مي‌دادند. چنانكه شاهان تيموري سفيران و نمايندگان را با كتاب‌هاي نفيس به‌عنوان هديه راهي مي‌كردند تا شايد ادب‌پروري و هنردوستي و هنرمندي كتاب‌آرايان و نسخه‌پردازان دربار خود را نشان دهند.

در سده‌هاي پيشين پاي كتابسازان ايراني به قلمرو كشورهاي ديگر نيز رسيد. همايون ]بابري[ پادشاه هند كه به دربار ايران پناهنده شده بود، در مراجعت هنرمندان ايراني را كه بيشتر از كتاب‌سازان، جلدسازان، و تصويرگران معروف بودند، با خود به هند برد و يا بعدآ مخفيانه به هند طلبيد. اين ابتكار موجب رواج و بسط هنر و فرهنگ ايراني، به‌ويژه هنر كتاب‌سازي و صورتگري به تقليد ايران در هند شد. سلطان سليم عثماني پس از درهم شكستن شاه اسماعيل صفوي، بيش از يك هزار هنرمند تبريزي، اصفهاني، هراتي، شيرازي، و خراساني را به قهر يا ميل، روانه پايتخت خويش ساخت تا هنرهاي ايراني را به نوآموزان ترك بياموزند. ارنست كونل (1882-1964)، هنرشناس معروف آلماني، مكتب قسطنطنيه در هنرهاي صحافي، جلدسازي، و صورتگري را زاده مكتب تبريز عهد صفوي مي‌داند. چنانكه احمد زكي وليدي طوغان (1890-1970)، كتابشناس مشهور ترك مي‌نويسد كه تنها در كتابخانه توپكاپي سراي تركيه، 12 نسخه نفيس ديوان حافظ، 34 نسخه ديوان عبدالرحمن جامي، 16 نسخه از ديوان اميرعليشير نوائي و سلطان حسين بايقرا، 75 نسخه خمسه نظامي، 42 نسخه شاهنامه فردوسي و نسخه‌هاي بسيار ديگري با جلدهاي نفيس ديده است.

ادامه دارد